Op 30 juni 2026 vond de DigiC Marktinnovatiedag plaats met als thema ‘Van ambitie naar actie – circulair bouwen op grote schaal’. DigiC is een programma van ROM Utrecht Region en richt zich op de rol van digitalisering in de circulaire bouweconomie. Tijdens de dag kregen deelnemers inzicht in AI en robotica en werkten zij gezamenlijk aan toekomstscenario’s voor de sector.
De dag startte met een keynote van Cassandra Vugts, directeur SPARK Campus en partner in het TBL Ecosysteem Human Capital-project. In haar presentatie nam zij de aanwezigen mee in de snelle ontwikkeling van Artificial Intelligence en Physical AI en de impact daarvan op de bouw- en technieksector. De centrale boodschap: AI en robotica zijn geen doel op zich, maar een antwoord op de grote uitdagingen waar de sector voor staat, zoals een structureel personeelstekort, toenemende maatschappelijke opgaven en de noodzaak om de arbeidsproductiviteit te verhogen.
Praktijkvoorbeelden
Aan de hand van praktijkvoorbeelden liet zij zien hoe drones, robotdogs, digitale tweelingen, autonome robots en humanoids zich ontwikkelen van innovatieve experimenten naar concrete toepassingen op de bouwplaats. Tegelijkertijd benadrukte zij dat de grootste innovatie niet de technologie zelf is, maar de mens die leert samenwerken met technologie. Succesvolle adoptie begint bij experimenteren, leren en het ontwikkelen van nieuwe vaardigheden.
Aansluitend vond onder leiding van Louise Savelkoul een panelgesprek plaats met Cassandra, Henk Stamhuis en Cees van Dillen. In dat gesprek werd duidelijk dat technologische innovatie vooral effectief is wanneer deze goed landt in de praktijk. Dat vraagt om samenwerking, duidelijke keuzes en een sector die durft te experimenteren en op te schalen.
Rapport over arbeidsbesparende technologie
De keynote van Cassandra bouwde voort op het recent verschenen SPARK-rapport ‘Arbeidsbesparende technologie – Verkenning inzet robots in de bouw’, waarin kansen, uitdagingen en eerste praktijkervaringen met robotisering zijn gebundeld. Het rapport is ontwikkeld met TBL-partners BuildinG, Pioneering en Bouwlab R&Do vanuit het TBL Ecosysteem-project Human Capital. Je kunt het hier downloaden.
Samenwerken aan routekaarten voor 2050
Aansluitend werd in een workshop, georganiseerd door DigiC, Route Circulair, TNO en TKI Bouw en Techniek, samen met koplopers uit markt, financieringspartijen en overheid gewerkt aan routekaarten voor circulaire industrialisatie. Vanuit het TBL Ecosysteem-project Industrialisatie en Materialen werd een preview gepresenteerd van een rapport dat in augustus 2026 verschijnt.
Met de deelnemers werd ook een toekomstbeeld verkend waarin de sector in 2050 succesvol circulair geïndustrialiseerd is. Hoe ziet die sector er dan uit? Bijvoorbeeld als een georganiseerde ‘bouwmachine’ rond white-labelfabrieken, een slimme materiaalketen waarin secundaire stromen naadloos circuleren, of een adaptieve hergebruiksector waarin de bestaande gebouwde omgeving fungeert als materialen- en componentenbank.
Koplopers laten de toekomst zien
Deze toekomstscenario’s werden concreet gemaakt door presentaties van drie koplopers die hier vandaag al aan werken. Dorien Staal (Dura Vermeer) lichtte het Virtual Factory Concept toe, gericht op schaalbaar en flexibel bouwen in samenwerking. Wilfred van Beuningen (Bouwlab R&Do) ging in op de ontwikkeling van een gedigitaliseerde, circulaire en industriële bouw binnen TBL Gebouwen, met toepassingen zoals digitale product- en gebouwpaspoorten en het ketenintegratieplatform. Martijn Veerman (Alkonder) deelde de ontwikkelingen rondom het Facade-as-a-Service-concept Ciskin binnen TBL Gebouwen.
De sprong naar een circulaire bouwsector
Op basis van deze inzichten werkten de deelnemers gezamenlijk de routekaarten richting deze scenario’s verder uit. Versnelling naar een circulaire, geïndustrialiseerde bouw in 2050 vraagt om een groeiend ecosysteem dat in samenhang opereert en gezamenlijk de volgende stap zet.
In beide sessies met koplopers uit het TBL-ecosysteem en het bredere netwerk werd opnieuw duidelijk: de sprong is aan ons.
Meer weten over de inzichten van deze dag? Neem dan contact op met Liselore Havermans via Liselore@tkibt.nl
