Binnen het Consortium Infra werken KWS en Gemeente Amsterdam (binnen de SOK Verhardingen) samen aan een emissieloze bouwplaats op basis van groene waterstof. In drie fasen is stap voor stap ervaring opgedaan met techniek, veiligheid, logistiek en regelgeving.
Fase 1: De Waterstof bouwkeet
In 2024 hebben KWS en Gemeente Amsterdam de primeur met de eerste bouwkeet met modulair waterstofsysteem. De combinatie van een waterstof brandstofcel met accu’s en zonnepanelen werkte technisch goed. Emissieloos werken bleek een realistisch alternatief voor diesel. Belangrijke lessen: groene waterstof is beperkt beschikbaar, veiligheidsafstanden vereisen vooraf duidelijke afspraken en het werkelijke energiegebruik, inclusief het laden van materieel en voertuigen, vraagt om een nauwkeurige berekening. Gebruikers moeten ook bewuster met energie omgaan om het systeem optimaal te benutten.
Fase 2: Laden van zwaar materieel (100 kW)
Met een grotere brandstofcel is zwaar elektrisch materieel geladen tijdens een pilot in het Westerpark. Een waterstoflaadplein blijkt aanzienlijk meer ruimte te vragen door veiligheidsafstanden van 5 tot 10 meter. De locatiekeuze is daardoor cruciaal. Om een vergunningstraject te vermijden, is gewerkt met waterstofbundels (meldplicht). Dat leidde echter tot frequente transportbewegingen. Tijdens evenementen moesten bundels tijdelijk worden verwijderd om de veiligheid te borgen.
Fase 3: Waterstof Bouwhub (opschaling)
In fase 3 zijn een 100 kW brandstofcel met interne accu’s en een MEGC-trailer ingezet om een emissieloze asfaltset, elektrisch materieel en voertuigen te laden. Door vertraging in de vergunningverlening draaide het systeem slechts anderhalve dag in plaats van vier weken. De centrale les: niet de techniek, maar het vergunningstraject vraagt de meeste aandacht. Ondanks tijdige melding en naleving van wet- en regelgeving duurde de afhandeling negen weken en kwamen er aanvullende vragen. Voor succesvolle opschaling is uitgebreide onderbouwing richting het bevoegd gezag noodzakelijk: liever te veel informatie dan te weinig.
Aantoonbare milieuwinst
De berekende KPI’s tonen een duidelijk resultaat. Voor dezelfde energievraag verving groene waterstof (219,7 kg) circa 22.000 liter diesel (HVO30). Dat levert een relatieve emissiereductie van 58% op en een absolute reductie van 55.907 kg CO₂-eq. Waterstof draagt daarmee direct bij aan CO₂-reductie, schonere lucht en een duurzamere energievoorziening op de bouwplaats.
Samen werken aan duidelijke richtlijnen
Tim en Claudia nemen deel aan de NTA-werkgroep Waterstof Aggregaten. Het doel: uiterlijk eind Q2 2026 een Nederlandse Technische Afspraak (NTA) voor waterstofaggregaten vaststellen. Met deze landelijke richtlijn wordt de toepassing van waterstofaggregaten op bouwplaatsen eenvoudiger en eenduidiger.
Conclusie
De drie fasen bevestigen dat waterstof een kansrijke oplossing is voor emissieloos bouwen en een alternatief biedt bij netcongestie. Tegelijkertijd vragen veiligheid, ruimtelijke inpassing, logistiek, beschikbaarheid van groene waterstof en vergunningverlening om structurele borging en om nauwe samenwerking tussen gemeente, aannemer, leveranciers en veiligheidsdiensten. Met deze lessen én de ontwikkeling van een NTA wordt de basis gelegd voor verdere opschaling in Amsterdam.
